Trung Quốc đang tiến hành 1 sự thay đổi lớn trong cách quản lý điều hành lãi suất, tỷ giá v�� đây chính là những điều bạn cần biết
Lâu nay, các nhà đầu tư trên toàn thế giới vẫn theo dõi chặt chẽ mọi động thái của Cục dự trữ liên bang Mỹ (Fed) để tìm kiếm thông tin sẽ dẫn dắt thị trường toàn cầu. Đơn giản do vì các quyết định của NHTW Mỹ ảnh hưởng đến không ít loại tài sản.
Tuy nhiên, thị trường cũng ngày càng lưu ý đến quyết sách của nền kinh tế thị trường lớn thứ hai thế giới là Trung Quốc, cố gắng phân tích các quyết định hành động của NHTW Trung Quốc (PBOC) để hiểu rõ dòng vốn khổng lồ tại đây sẽ phản ứng như thế nào.
Đối với những người dân đã quá quen với mạng lưới hệ thống điều hành quản lý quyết sách tiền tệ của phương Tây, chắc hẳn cách điều hành của Trung Quốc sẽ khiến họ cảm thấy lạ lẫm.
Để tìm hiểu dòng tiền đang được điều hướng như thế nào trong nền kinh tế Mỹ, các nhà đầu tư sẽ nhìn vào những thay đổi mà Fed áp dụng với mức mục tiêu cho "lãi suất liên bang" – lãi suất vay mà các ngân hàng nhà nước trên toàn nước Mỹ sẽ áp dụng riêng với những khoản vay qua đêm dành cho các ngân hàng khác. Đây là lãi vay cơ bản ảnh hưởng tác động đến chi phí đi vay, giá nhiều chủng loại tài sản và tỷ giá ở trong nền kinh tế Mỹ.
Trung Quốc không còn 1 lãi vay đơn lẻ như vậy, vì thế các tín hiệu không cụ thể bằng. Thay vào đó, PBOC sử dụng một sở công cụ để trấn áp lãi suất vay và lượng tiền trong nền kinh tế. Không chỉ có vậy, các nhà hoạch định quyết sách Trung Quốc thường xuyên bổ sung các công cụ mới hoặc vô hiệu hóa công cụ cũ trong tiến trình hiện đại hóa hệ thống tài chính quốc gia để phù hợp hơn với những nước phát triển. Vì thế, đôi lúc nhà góp vốn đầu tư sẽ cảm thấy khá bối rối khi nhìn vào các tín hiệu này để hiểu Trung Quốc muốn gì.
NHTW của Trung Quốc hoạt động như thế nào?
NHTW Trung Quốc có tên gọi là People's Bank of China, hay viết tắt là PBOC. Giống như NHTW của các nước phát triển, PBOC có 2 nhiệm vụ chính là duy trì giá cả ổn định và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế thông qua kiểm soát và điều chỉnh quyết sách tiền tệ.
Chính sách tiền tệ là công cụ để các NHTW quản lý và điều hành lãi vay và nguồn cung tiền trong nền kinh tế. Các chính sách này được điều chỉnh theo thực trạng của nền kinh tế. Ví dụ, khi các NHTW muốn thúc đẩy tăng trưởng trong thời kỳ kinh tế suy giảm, họ cắt giảm lãi suất. Làm như vậy sẽ khiến chi phí đi vay giảm xuống, từ đó khuyến khích các doanh nghiệp và cá nhân đi vay nhiều hơn để góp vốn đầu tư cũng như mua sắm, giúp kích thích tăng trưởng.
Trung Quốc quản lý chính sách tiền tệ như thế nào?
Website của PBOC liệt kê 7 công cụ mà nó sử dụng để kiểm soát và điều chỉnh chính sách tiền tệ, bao gồm:
• Nghiệp vụ thị trường mở, OMO
Ở Trung Quốc, nghiệp vụ thị trường mở hầu hết được tiến hành qua 2 kênh là hợp đồng mua lại và hợp đồng mua lại đảo ngược (repo). Hợp đồng thâu tóm về (repurchase) đồng nghĩa PBOC loại bớt thanh khoản khỏi hệ thống bằng cách bán trái phiếu ngắn hạn cho một số ngân hàng nhà nước thương mại. Còn trong nghiệp vụ repo, PBOC đảo ngược các hợp đồng mua lại bằng cách mua chúng và tăng lượng tiền mặt nắm giữ.
Các nghiệp vụ này cho phép PBOC kiểm soát cung tiền và lãi vay trong ngắn hạn. Những tài sản thường được đáp ứng theo kỳ hạn từ 7 đến 28 ngày.
• Tỷ lệ dự trữ bắt buộc, RRR
Tỷ lệ dự trữ bắt buộc là tỷ lệ số tiền mà các ngân hàng nên phải "có trong két" so với tổng lượng tiền gửi. Khi PBOC hạ RRR, nguồn cung cấp tiền mà các ngân hàng nhà nước rất có thể cho các doanh nghiệp và cá nhân vay sẽ tăng lên. Ngược lại, lúc các ngân hàng bị yêu cầu phải tăng lượng tiền dự trữ sẽ dẫn đến kết quả trái ngược.
• Lãi suất cơ bản
PBOC kiểm soát lãi suất vay cho vay một năm và lãi vay huy động kỳ hạn 1 năm, những lãi suất vay ảnh hưởng đến ngân sách đi vay của mọi thành phần trong nền kinh tế, từ các ngân hàng nhà nước cho đến doanh nghiệp và cá nhân.
Lần gần đây nhất PBOC kiểm soát và điều chỉnh lãi suất cơ bản là tháng 10/2015. Lúc Này PBOC vẫn chấp nhận cho cho} phép các ngân hàng nhà nước thương mại một khoảng không để họ quyết định hành động sẽ áp dụng mức lãi suất vay thấp hơn hoặc cao hơn nữa một chút so với lãi suất cơ bản.
• Tái chiết khấu
PBOC cho phép các ngân hàng nhà nước lựa chọn "tái chiết khấu" những khoản vay mà họ cung ứng cho khách hàng. NHTW có thể thâu tóm về những khoản vay hiện có từ các ngân hàng thương mại, thông qua đó tăng thêm một ít thanh khoản.
Ví dụ, khách hàng nhận khoản vay 10.000 USD xuất phát điểm từ một ngân hàng, với cam kết sẽ trả lại 12.500 USD. Thỏa thuận vay này rất có khả năng được ngân hàng nhà nước mua lại với giá 10.000 USD, thấp hơn con số 12.500 USD mà cuối cùng nó sẽ nhận được. Sau đó ngân hàng nhà nước bán lại thỏa thuận hợp tác vay cho PBOC với giá 11.000 USD – tức giảm giá thêm 1 lần nữa so với giá trị trên sổ sách của khoản vay đó.
PBOC thu 1 khoản lãi suất trên khoản vốn mà nó cho ngân hàng nhà nước vay, vì thế tác động tới các chi phí đi vay khác của toàn sở hệ thống.
• Công cụ giải ngân cho vay ngắn hạn, Standing Lending Facility (SLF)
Đây là 1 công cụ tương tự như "cửa sổ tái chiết khấu" của Fed, trong đó PBOC sẽ cho các ngân hàng thương mại vay. Bắt đầu được áp dụng từ năm 2013, các khoản vay này có kỳ hạn xuất phát từ một đến 3 tháng – dài hơn các khoản vay trên thị trường mở.
Để nhận được tiền qua chương trình này, các ngân hàng nhà nước nên phải dùng tài sản có mức xếp hạng tín dụng thanh toán cao làm tài sản thế chấp, cho nên công cụ này thường chỉ tương thích với các ngân hàng nhà nước lớn.
• Công cụ giải ngân cho vay trung hạn, MLF
Các ngân hàng Trung Quốc rất có thể nhận các khoản vay có kỳ hạn dài hơn từ PBOC – thường là từ 3 tháng đến 1 năm. Kênh này được giới thiệu từ năm 2014, cho phép PBOC bơm thanh toán vào hệ thống ngân hàng nhà nước và ảnh hưởng tác động đến lãi suất.
Giống như SLF, các ngân hàng cũng phải có tài sản đảm bảo để nhận được khoản vay. Tuy nhiên, MLF khác SLF ở chỗ chấp nhận các tài sản đảm bảo đa dạng hơn, bao gồm cả trái phiếu chính phủ, trái phiếu do các chính quyền sở tại địa phương phát hành và những khoản vay được xếp hạng cao của các doanh nghiệp nhỏ.
• Khoản vay bổ sung, Pledged supplementary lending, PSL
Là một trong những công cụ quyết sách tiền tệ mới nhất của Trung Quốc, PSL được sử dụng để tác động ảnh hưởng đến lãi suất vay và cung tiền trong trung hạn. Nguồn vốn được bơm vào một số ngân hàng nhà nước được lựa chọn để họ có thể cấp vốn cho những lĩnh vực ưu tiên như nông nghiệp, doanh nghiệp nhỏ và tái thiết các thành phố nghèo. Có 3 "ngân hàng chính sách" thường được bơm vốn gồm có Ngân hàng tăng trưởng Trung Quốc, Ngân hàng phát triển nông nghiệp Trung Quốc và Ngân hàng xuất nhập khẩu Trung Quốc.
Chính sách tiền tệ của Trung Quốc đã tiến hóa như thế nào?
Trong quá khứ, PBOC đa phần tập trung chuyên sâu vào quản lý lượng tiền trong nền kinh tế và áp dụng quota riêng với lượng vốn các ngân hàng nhà nước được phép giải ngân. Tuy nhiên, Trung Quốc đã thực thi 1 sự thay đổi lớn trong thời điểm 2018, khi mà PBOC ngừng nêu ra các mục tiêu cụ thể. Thay vào đó, nước này đang cố gắng thiết lập 1 cơ chế tỷ giá giống với cơ chế mà Fed và NHTW châu Âu ECB đang áp dụng.
Theo các chuyên gia phân tích, có năng lực PBOC sẽ thiết lập "hành lang lãi suất" với tầm trần và sàn được quyết định hành động bởi PBOC, cho phép lãi suất vay trên thị trường dịch chuyển trong một biên độ nhất định. Tuy nhiên Trung Quốc vẫn đang trong quy trình xây dựng cơ chế.
PBOC còn làm những gì?
Một trong những trách nhiệm chính của PBOC là duy trì sự ổn định của nhân dân tệ. Ngoài chuyện quản lý điều hành cung tiền và lãi suất, PBOC cũng tác động ảnh hưởng đến diễn biến của tỷ giá nhân dân tệ so với một rổ tiền tệ gồm có USD, euro, yên Nhật và won Hàn Quốc. Công cụ để PBOC xúc tiến điều đó là quản lý điều hành các tài sản ngoại tệ của đất nước, thông qua hoạt động mua vào và bán ra để giữ tỷ giá ổn định trong phạm vi mà họ muốn hướng tới.
Theo Trí thức trẻ/CNBC
Post a Comment